احادیث تربیتی

تربیت، فوری ترین و فوتی ترین وظیفه والدین

نویسنده : حمزه احمدی

درحدیثی از امام صادق ع نقل شده است که می فرمایند : «بادروا اولادکم بالحدیث قبل ان یسبقکم الیهم المرجئه» (اصول کافی ، جلد6،ص 47)

ترجمه : «در آموزش حدیث به فرزندانتان شتاب کنید پیش از آنکه مرجئه (منحرفان) بر شما پیشی گیرند»

دربارۀ مفردات این حدیث، لازم است چند نکته جهت ایضاح، گفته شود:

1-(بادروا) از مادۀ (بَدَرَ ) و به معنای شتاب است. «بادر الی الشی…» یعنی؛ بسوی آن چیز شتاب کرد. یا بر آن چیز پیشی گرفت.

2-(اولاد) جمع ولد، به معنای فرزند است و اگرچه در شکل مذکر بکار می رود اما بر مونث نیز اطلاق می شود.

3-(بالحدیث) الف و لام در کلمه (الحدیث) الف و لام عهد ذهنی است. یعنی مدخول الف و لام که واژه حدیث است، در ذهن مخاطب، معهود و معلوم است و منظور از آن، احادیث، کلام و بیانات معصومین (ع) است. حدیث معصومین (ع) همۀ مسائل اعتقادی، اخلاقی و احکام عملی و تربیتی را شامل می شود.

4-(المرجئه) نام یکی از فرقه های کلامی و سیاسی در جهان اسلام است که بنا به روایات معصومین (ع) و عقاید شیعه، از فرقه های انحرافی به شمار می رود.

آنچه که از این روایت به نظر می آید به شرح زیر است:

در روایت مذکور،  امام (ع ) به ضرورت امر تعلیم و تربیت و همچنین شتاب در انجام آن، تاکید کرده اند. ایشان در این روایت، به فرقه مرجئه به عنوان یکی از مصادیق عقاید انحرافی و باطل اشاره فرموده و به والدین و متولیان امر تربیت هشدار می دهند و به آنها توصیه می کنند که پیش از آنکه عقاید انحرافی بر ذهن و روان کودکان و نوجوانان هجمه برند و آنها را به تسخیر خود در آورند، فرزندان را با کلام، فرهنگ و اعتقادات معصومین (ع) آشنا و مجهز کرده و در این کار شتاب کنند. کودک و نوجوان خیلی زود، رفتار، افکار و ارزش های پیرامون خود را درونی می کند. درونی سازی، فرایندی است که طی آن فرد، افکار و ارزش هایی که از بیرون به او القاء می شود را می پذیرد و خود را با آنها سازگار می کند. این افکار، بعدها در او نگرش ایجاد می کند و اصول رفتاری و سبک زندگی اش را می سازد. و در این مرحله، تغییر و تربیت او بسیار دشوار می شود. شاید همین امر، لزوم توجه به شتاب و مبادرت در امر تربیت را می رساند. این شتاب و پیشی گرفتن در امور تربیتی، امروزه، بیشتر از هر عصری، اهمیت آن نمایان می شود. امروزه با توجه به تکثر اعتقادات در فرهنگ های مختلف و نیز با توجه تنوع رسانه های جمعی و ارتباطی، انبوهی از اطلاعات بر ذهن و روان کاربران و بویژه کودکان و نوجوانان عرضه می شود و اگر فرد، مجهز به چشم انداز و اعتقادات درستی که او را در زندگی فردی و اجتماعی اش هدایت می کند، نباشد در این انبوه اطلاعات غرق شده و در زندگی عملی دچار بحران می شود. بنابراین، پیش از آن که فرقه های انحرافی و الحادی به تربیت فرزندان جامعۀ ما بپردازند و با عقاید باطل در آنها چشم انداز ایجاد کرده و هدایت رفتار آنها و سبک زندگی شان را بدست بگیرند، بر والدین و مربیان لازم است که در این امر شتاب کنند و پیش قدم شوند و بذر معارف قرآن و معصومین (ع) را با روش های متناسب و مقتضی، در دل فرزندان بکارند تا در پرتو این عقاید، اصول رفتاری و سبک زندگی شان را بسازند و در سایه آن، زندگی عملی شان را هدایت کنند.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

بستن
قالب وردپرس